İzmir Çalıştayı’nda dijital dönüşüm ve yeşil endüstri vurgusu
İzmir Çalıştayı’nda dijital dönüşüm ve yeşil endüstri vurgusu
Moda ve Hazır Giyim Federasyonu (MHGF) ve EKONOMİ Gazetesi işbirliğiyle başlatılan “Tekstil ve Hazır Giyim Sektöründe Yeni Konumlanma Arayışı” başlıklı çalıştaylar zinciri kapsamında ikinci bölgesel toplantı Ege Giyim Sanayicileri Derneği (EGSD) ev sahipliğinde İzmir Wyndham Grand Otel'de yapıldı. EKONOMİ Gazetesi Başdanışmanı Dr. Rüştü Bozkurt ve Yayın Kurulu Başkanı Şeref Oğuz'un moderasyonuyla gerçekleştirilen çalıştayda, sektör temsilcileri durum değerlendirmesi yaparken, geleceklerini de masaya yatırdılar. Her alana hakim olan dijitalleşmenin rekabetaçısından zorunluluk olduğunu vurgulayan sektör temsilcileri, gelecekte yer alabilmek ve sürdürülebilirlik için dönüşümün zorunluluk olduğuna işaret ettiler.
Çalıştaya Moda ve Hazır Giyim Federasyonu (MHGF) Başkanı Hüseyin Öztürk, Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, Ege Hazır Giyim İhracatçıları Birliği (EHKİB) Başkanı Burak Sertbaş, İzmir Ticaret Odası (İZTO) Yönetim Kurulu Başkan Vekili Emre Kızılgüneşler, İZTO Meclis Başkan Vekili Mehmet Tahir Özdemir, EBSO Meclis Başkan Vekili Işın Yılmaz, EGSD Başkanı Yasin Akçakaya ile birlikte sektör temsilcileri, akademisyenler ve EGSD üyeleri katıldı.
Yasin Akçakaya: Finansman en acil sorun
Çalıştayın açılış konuşmasını yapan EGSDYönetim Kurulu Başkanı Yasin Akçakaya, Türkiye ihracatında önemli bir role sahip olan hazır giyim ve tekstil sektörünün, emek yoğun ve istihdamda önemli güce sahip olduğunu vurgulayarak zor bir dönemdengeçtiğini söyledi. 2024 yılı ve özellikle bu yılın başından bugüne kadar yaşanan olumsuz gelişmelere dikkat çeken Akçakaya, finansman desteği ihtiyacının en acil çözülmesi gereken başlık olduğunu dile getirdi.
Hüseyin Öztürk: Bu sektör, bu coğrafyada yeşermeye devam edecek
Moda ve Hazır Giyim Federasyonu BaşkanıHüseyin Öztürk ise "36 dernek ve 12 bin 500 üye sanayiciyle üst kuruluş olarak sektörün içerisinde bulunduğu durumdan çıkması için yol bulmamız gerektiğini konuştuk. Geçtiğimiz yıl yaptığımız genel kurulda gelecek üç yıllık dönem için “sektörümüz için ne yapmalıyız?” sorusuna yanıtı olarak; sektörün küçülmeye gideceği, niş ürünlerin üretiminin Türkiye’de kalabileceği ancak standart ürünlerden çıkış olacağı yönünde bir karar aldık. Daha verimli çalışma konusuna odaklandık” diye konuştu. Bu doğrultuda krizin ilk vurduğu hazır giyim sektörüne çıkış yolu aramak için çalıştaylar dizisi başlatma kararı aldıklarını belirten Öztürk, “Haziran ayında Ekonomi Gazetesi ile bu proje bazında bir işbirliği protokolü yaptık. Bu kapsamda sektörün doğal kümelendiği beş şehir ve alt sektörlerle birlikte yaklaşık 20 çalıştaydan oluşan bir seri oluşturup gelecek yıl uluslararası bir zirve ile de taçlandırmak istiyoruz” dedi.Öztürk sözlerini şöyle sürdürdü:
“Biz sektör olarak damdan düşen bir sektörüz. Yaşadıklarımızın olumlu, olumsuz yanlarını tartışacağız ama bu sektör çan eğrisindeki gibi dibinde bir tortu bırakarak bu coğrafyada yeşermeye devam edecek. Buna inanıyoruz ve bu inançla buradayız. Bu çalıştay dizisini ev tekstili ve dokuma denince ilk akla gelen Denizli’den başlattık. İzmir ise hem tekstil hem de hazır giyimde ihracat kilogram birim fiyatı açısından Türkiye ortalamasını yukarı çeken, üniversitelerin büyük çoğunluğunda sektörle ilgili bir bölümü olan, ikinci kuşak dil bilen, entelektüel birikimi olan, kurumsal yapıya sahip, sektörde katma değerli ürünlere yoğunlaşmış bir bölge olmasına rağmen krizden nasıl etkilendiğini bu çalıştayda tartışacağız.”
Jak Eskinazi: İzmir'i moda tasarım üssü haline getirebiliriz
Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi de dijitalleşme, yapay zekâ, sürdürülebilir ham maddeler, enerji verimliliği gibi başlıkların artık yalnızca gündem maddesi değil, rekabet kriteri haline geldiğini belirterek, "Tam da bu noktada Türkiye’nin ve İzmir’in tekstilde sahip olduğu stratejik konum yeniden değerkazanıyor. Ancak bu avantajı korumak, eski başarı hikâyeleriyle değil, yeni bir yol haritasıyla mümkün. Yeni stratejik yol haritasının dört başlığı bulunuyor. Birincisi, üretimden markaya, tasarım ekonomisine geçiş. Tasarım, marka, koleksiyon yönetimi yatırımları uzun vadeli var oluşun garantisidir. İkincisi, sürdürülebilirlik, yeşil mutabakata uyum. Avrupa Yeşil Mutabakatı ve Sınırda Karbon Düzenlemesi artık bir gelecek projesi değil, yarının ticaret vizesidir. Üçüncüsü dijitalleşme ve yapay zekâ. Daha hızlı, daha doğru ve daha verimli olmak artık bir tercih değil hayatta kalma gereği. Dördüncü olarak, akademi–sektör–kamu işbirliği. Bu üç yapı ayrı kulvarlarda değil, ortak vizyonla çalışmak zorunda" ifadelerini kullandı. İzmir'in bir model şehir olduğunu söyleyen Eskinazi, "İzmir'i yalnızca üretim merkezi değil, akıllı tekstil ve moda tasarımı üssü haline getirmek elimizde" dedi.
Burak Sertbaş: Krizleri fırsata çevireceğiz
2022 yılında 21 milyar dolarlık ihracatlazirve yapan sektörün 2 buçuk yıldır tepetaklak olduğunu dile getiren Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği Başkanı Burak Sertbaş ise "ihracattaki ciddi düşüş, küresel talebin daralması, artan maliyetler finansal zorluklar gibi konulardan kaynaklandı. Türk sanayisi her ortama ayak uyduran esnek ve dinamik bir yapıya sahip. Daha önce bu sayede çok kriz atlattık, ama bu biraz uzun sürüyor. Krizleri fırsata çevireceğimize inanıyorum. Sorunlara teslim olmadan, geleceğe yönelik yol haritası oluşturmak gerekiyor. Sürdürülebilirlik, yapay zeka rekabette güçlü olmak için öne çıkıyor. Dijitalleşmek, gücümüzü korumanın anahtarı olacak" diye konuştu.
Emre Kızılgüneşler: "25 yıldır fiyatları artıramıyoruz"
İzmir Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Emre Kızılgüneşler de, 2000 yılından bu yana 25 yılda yaklaşık yüzde 88 döviz artışı olduğuna dikkat çekerek, “2000'de 10 dolara Amerika'dan aldığımız ürünü halen 10 dolara alıyoruz. Bu odaklanılması gereken nokta. Biz ise 25 yıldır ürünlerin fiyatını artıramıyoruz. Dünya üzerinde yıllardır fiyatı artmayan çok az ürün vardır" dedi.
Dünyanın bir giyim çöp yığını haline geldiğini söyleyen Kızılgüneşler, "Bunun bertaraf edilmesi bile çevre katliamı. Ürün fiyatları aynı kaldıysa zaten arz çok fazla. Burada büyük bir hata, gaflet var. Dünya bu çöp yığını bertaraf etmek için de bir bu kadar daha para harcayacak" diye konuştu. Konfeksiyon sektöründe Türkiye'nin en büyük rakibi olan Çin'i artık yakalamanın imkansız olduğunu dile getiren Kızılgüneşler, "Oradaki otomasyon, inovasyon, Ar-Ge bizim fersah fersah ötemizde" dedi.
"Net ihracat desteği artırılmalı"
Açılış konuşmalarının ardından yapılan ve iki oturum şeklinde organize edilen çalıştay kapsamında sektör temsilcileri önce sorunların başlıklarını belirlediler. İkinci bölümde ise bu sorunlara yönelik çözüm önerilerini paylaştılar. Çözüm önerilerinde öne çıkan başlıklar, ihracat desteğinin yüzde 3'ten yüzde 10 - yüzde 15'e çıkarılması ve ara işgücü sorununu çözmek için eğitim seferberliği oldu. Ayrıca sektör paydaşları, Ar-Ge projelerinin çıktılarının uygulanabilir olması gerektiğine dikkat çekerken istihdam ve finansman desteği gerekliliğini de yinelediler.
Panelde başkanlar sektörü değerlendirdi
Çalıştaydan sonra düzenlenen panelin moderasyonunu Şeref Oğuz yaparken, EİB Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, İzmir Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkan Vekili Emre Kızılgüneşler, Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği Başkanı Burak Sertbaş, EGSD Başkanı Yasin Akçakaya, Moda ve Hazır Giyim Federasyonu Başkanı Hüseyin Öztürk ise konuşmacı olarak katıldı. Panelde çalıştaydan çıkan sonuç ve başlıkları tartışıldı.
